హోమ్/వెల్నెస్ జోన్/సక్రా బ్లాగులు

యువకులలో మూత్రపిండ రాళ్లు: జీవనశైలి అలవాట్లు మరియు నివారణ

17 జూన్, 2026

యువకులలో మూత్రపిండ రాళ్లు

మూత్రపిండాల్లో రాళ్లు కేవలం వృద్ధులలో మాత్రమే కనిపించే సమస్య కాదు. మారుతున్న జీవనశైలి, ఆహారపు అలవాట్ల కారణంగా, 20 ఏళ్లలోపు వారితో సహా, ఎక్కువ మంది యువతలో ఈ బాధాకరమైన సమస్య నిర్ధారణ అవుతోంది.

కిడ్నీ స్టోన్స్ అంటే ఏమిటి?

మూత్రపిండాల్లో ఏర్పడే ఖనిజాలు మరియు లవణాలతో తయారైన గట్టి నిక్షేపాలనే కిడ్నీ రాళ్లు అంటారు. మూత్రం చిక్కబడినప్పుడు, కాల్షియం, ఆక్సలేట్ మరియు యూరిక్ యాసిడ్ వంటి పదార్థాలు స్ఫటికాలుగా మారి ఒకదానికొకటి అతుక్కుపోవడం వల్ల ఇవి ఏర్పడతాయి. ఈ రాళ్లు వివిధ పరిమాణాలలో ఉండవచ్చు మరియు మూత్ర నాళం గుండా కదులుతున్నప్పుడు తీవ్రమైన నొప్పిని కలిగించవచ్చు.

యువకులలో మూత్రపిండాల్లో రాళ్లు ఎందుకు పెరుగుతున్నాయి?

యువకులలో మూత్రపిండాల్లో రాళ్లు పెరగడానికి అనేక ఆధునిక జీవనశైలి అలవాట్లు దోహదపడుతున్నాయి:

  • తక్కువ నీరు తాగడం: అతిపెద్ద కారణాలలో ఇది ఒకటి. తగినంత నీరు తాగకపోవడం వల్ల మూత్రం చిక్కగా మారి, స్ఫటికాలు సులభంగా ఏర్పడతాయి.

  • అనారోగ్యకరమైన ఆహారం: ఉప్పు అధికంగా ఉండే ఆహారాలు, ప్రాసెస్ చేసిన ఆహారాలు, ఫాస్ట్ ఫుడ్ మరియు చక్కెర పానీయాలు రాళ్లు ఏర్పడే ప్రమాదాన్ని పెంచుతాయి.

  • అధిక ప్రోటీన్ తీసుకోవడం: జంతు ప్రోటీన్‌ను అధికంగా తీసుకోవడం వల్ల యూరిక్ యాసిడ్ స్థాయిలు పెరిగి, రాళ్లను నివారించడంలో సహాయపడే సిట్రేట్ అనే పదార్థం తగ్గిపోతుంది.

  • నిశ్చల జీవనశైలి: శారీరక శ్రమ లేకపోవడం జీవక్రియ మరియు కాల్షియం సమతుల్యతను ప్రభావితం చేసి, ప్రమాదాన్ని పెంచుతుంది.

  • శీతల పానీయాలను తరచుగా తీసుకోవడం: చక్కెర మరియు కార్బోనేటెడ్ పానీయాలు, ముఖ్యంగా ఫాస్ఫారిక్ ఆమ్లం కలిగినవి, రాళ్ల ప్రమాదాన్ని పెంచుతాయి.

  • ఊబకాయంఅధిక బరువు ఉండటం వల్ల మూత్రంలోని రసాయన సమతుల్యత మారి, రాళ్లు ఏర్పడే అవకాశం ఎక్కువగా ఉంటుంది.

కిడ్నీ స్టోన్స్ యొక్క సాధారణ లక్షణాలు

మూత్రపిండాల్లోని రాళ్లు మూత్ర మార్గంలో కదలడం మొదలుపెట్టే వరకు తరచుగా ఎలాంటి లక్షణాలు చూపించవు. అవి కదలడం మొదలయ్యాక, లక్షణాలు తీవ్రంగా మరియు స్పష్టంగా కనిపించవచ్చు.

  • తీవ్రమైన నొప్పి: సూది గుచ్చినట్లు ఉండే నొప్పి సాధారణంగా నడుము కింది భాగంలో లేదా పక్క భాగంలో మొదలై, పొత్తికడుపు లేదా గజ్జల్లోకి వ్యాపించవచ్చు. ఇది తరచుగా తరంగాల రూపంలో వస్తుంది మరియు రాయి కదిలే కొద్దీ దాని తీవ్రత పెరగవచ్చు.

  • మూత్ర విసర్జన సమయంలో మంటగా అనిపించడంమూత్ర విసర్జన సమయంలో మీకు మంటగా లేదా సూదులతో గుచ్చినట్లుగా అనిపించవచ్చు. మూత్రపిండాల్లో రాళ్ల వల్ల మూత్ర నాళంలో కలిగే చికాకు కారణంగా ఇలా జరుగుతుంది.

  • తరచుగా మూత్రవిసర్జన చేయాలనే కోరిక: కొద్ది మొత్తంలోనే మూత్రం వచ్చినా కూడా, నిరంతరం మూత్రవిసర్జన చేయాలనే కోరిక కలగవచ్చు. మూత్రపిండాల్లోని రాళ్లు మూత్ర వ్యవస్థ లోపలి పొరను చికాకు పెట్టడం వల్ల ఇలా జరుగుతుంది.

  • మూత్రంలో రక్తం: రాళ్ల వల్ల కలిగే స్వల్ప రక్తస్రావం కారణంగా మూత్రం గులాబీ, ఎరుపు లేదా గోధుమ రంగులో కనిపించవచ్చు. మూత్ర నాళం యొక్క లోపలి పొరను రాళ్లు గీరినప్పుడు ఇలా జరుగుతుంది.

  • వికారం మరియు వాంతులు: మూత్రపిండాల్లో రాళ్ల వల్ల కలిగే తీవ్రమైన నొప్పి వికారాన్ని మరియు కొన్నిసార్లు వాంతులను ప్రేరేపిస్తుంది. మూత్రపిండాలు మరియు జీర్ణవ్యవస్థ మధ్య ఉమ్మడి నాడీ మార్గాలు ఉండటమే దీనికి కారణం.

  • మబ్బుగా లేదా దుర్వాసనతో కూడిన మూత్రం: మూత్రం మబ్బుగా కనిపించవచ్చు లేదా తీవ్రమైన, అసహ్యకరమైన వాసన రావచ్చు. ఇది రాళ్లతో పాటు చికాకు లేదా సంభావ్య ఇన్ఫెక్షన్‌ను సూచిస్తుంది.

  • మూత్ర విసర్జనలో ఇబ్బంది: కొంతమందికి మూత్ర విసర్జన కష్టంగా లేదా బాధాకరంగా ఉండవచ్చు. మూత్రపిండాల్లోని రాళ్లు మూత్ర ప్రవాహాన్ని పాక్షికంగా అడ్డుకుంటే ఇలా జరగవచ్చు.

  • వచ్చిపోయే నొప్పి: మూత్రపిండాల్లో రాళ్ల నొప్పి ఎల్లప్పుడూ స్థిరంగా ఉండదు మరియు తరంగాల వలె రావచ్చు. రాయి కదలికను బట్టి నొప్పి తీవ్రత తరచుగా మారుతుంది.

  • జ్వరం మరియు చలి: కొన్ని సందర్భాల్లో, ఇన్ఫెక్షన్ ఉన్నట్లయితే జ్వరం మరియు చలి రావచ్చు. ఇది ఒక తీవ్రమైన లక్షణం మరియు దీనికి తక్షణ వైద్య సహాయం అవసరం.

ప్రమాదాన్ని పెంచే జీవనశైలి అలవాట్లు

కొన్ని రోజువారీ అలవాట్లు నిశ్శబ్దంగా మూత్రపిండాల్లో రాళ్లు ఏర్పడే అవకాశాలను పెంచుతాయి:

  • రోజంతా నీళ్లు తాగకపోవడం: ఎక్కువసేపు నీళ్లు తాగకుండా ఉండటం వల్ల మూత్రం చిక్కగా అవుతుంది.

  • అధిక ఉప్పు తీసుకోవడం: అధిక సోడియం మూత్రంలో కాల్షియంను పెంచుతుంది, ఇది రాళ్లు ఏర్పడటాన్ని ప్రోత్సహిస్తుంది.

  • సమతుల్యం లేని అధిక ఆక్సలేట్ ఆహారాలు: పాలకూర, గింజలు మరియు చాక్లెట్ వంటి ఆహారాలను కాల్షియంతో సమతుల్యం చేయకపోతే అవి ఆక్సలేట్‌కు దోహదం చేస్తాయి.

  • సప్లిమెంట్ల మితిమీరిన వాడకం: అధికం విటమిన్ సి లేదా కాల్షియం సప్లిమెంట్లను అనవసరంగా తీసుకుంటే ప్రమాదం పెరగవచ్చు.

  • ఎక్కువసేపు మూత్రాన్ని ఆపుకోవడం: ఇది మూత్ర సంబంధిత ఆరోగ్యాన్ని ప్రభావితం చేసి, పరోక్షంగా దోహదపడవచ్చు.

యువకులకు నివారణ చిట్కాలు

శుభవార్త ఏమిటంటే, సాధారణ జీవనశైలి మార్పులతో మూత్రపిండాల్లో రాళ్లను చాలా వరకు నివారించవచ్చు.

  • శరీరంలో నీటి శాతం తగ్గకుండా చూసుకోండి: మూత్రం స్పష్టంగా లేదా లేత పసుపు రంగులో ఉండేంత నీరు త్రాగండి. మీ శారీరక శ్రమ స్థాయిని బట్టి, రోజుకు కనీసం 2.5–3 లీటర్లు త్రాగాలని లక్ష్యంగా పెట్టుకోండి.

  • ఉప్పు వాడకాన్ని తగ్గించండి: సోడియం స్థాయిలను నియంత్రించడానికి ప్రాసెస్ చేసిన మరియు ప్యాక్ చేసిన ఆహారాలను పరిమితం చేయండి.

  • సమతుల్య ఆహారం తీసుకోండి: ఇందులో పండ్లు, కూరగాయలు మరియు తగినంత కాల్షియం ఉంటాయి.

  • చక్కెర, కార్బోనేటెడ్ పానీయాలను పరిమితం చేయండి: వాటికి బదులుగా నీరు, కొబ్బరి నీరు లేదా తాజా రసాలను తీసుకోండి.

  • మితమైన ప్రోటీన్ తీసుకోవడం: ఎర్ర మాంసం మరియు అధిక ప్రోటీన్ ఉన్న ఆహారాలను అధికంగా తీసుకోవడం మానుకోండి.

  • చురుకుగా ఉండండి: క్రమమైన వ్యాయామం మొత్తం జీవక్రియ సమతుల్యతను కాపాడుకోవడానికి సహాయపడుతుంది.

  • ప్రారంభ లక్షణాలను నిర్లక్ష్యం చేయవద్దు: సకాలంలో వైద్య సహాయం తీసుకోవడం వల్ల సమస్యలను నివారించవచ్చు.

ఎప్పుడు డాక్టర్‌ని చూడాలి

మీరు ఈ క్రింది సందర్భాలలో వైద్య సహాయం తీసుకోవాలి:

  • తీవ్రమైన నొప్పి వస్తుంది: ముఖ్యంగా అది అకస్మాత్తుగా వచ్చి, తగ్గకపోతే.

  • మూత్రంలో రక్తం కనిపించడం: దీనిని ఎన్నడూ నిర్లక్ష్యం చేయకూడదు.

  • నొప్పితో కూడిన జ్వరం: ఇది ఇన్ఫెక్షన్‌ను సూచించవచ్చు.

  • పునరావృతమయ్యే సంఘటనలు: తరచుగా రాళ్లు ఏర్పడుతుంటే మూల్యాంకనం మరియు నివారణ ప్రణాళిక అవసరం.

ముగింపు

జీవనశైలి ఎంపికల కారణంగా, యువకులలో మూత్రపిండాల్లో రాళ్లు ఏర్పడటం సర్వసాధారణం అవుతోంది. శుభవార్త ఏమిటంటే, చాలా ప్రమాద కారకాలు మీ నియంత్రణలోనే ఉంటాయి. తగినంత నీరు తాగడం, సమతుల్య ఆహారం తీసుకోవడం, మరియు చురుకైన జీవనశైలిని పాటించడం ద్వారా, మీరు మీ ప్రమాదాన్ని గణనీయంగా తగ్గించుకోవచ్చు. మీ మూత్రపిండాల ఆరోగ్యాన్ని కాపాడుకోవడంలో చిన్న చిన్న రోజువారీ అలవాట్లు పెద్ద మార్పును తీసుకురాగలవు.

తరచుగా అడిగే ప్రశ్నలు

1. యువకులకు నిజంగా మూత్రపిండాల్లో రాళ్లు వస్తాయా?
అవును, జీవనశైలి మరియు ఆహారపు అలవాట్ల కారణంగా 20, 30 ఏళ్ల వయసు వారిలో మూత్రపిండాల్లో రాళ్లు ఎక్కువగా కనిపిస్తున్నాయి.

2. మూత్రపిండాల్లో రాళ్లు ఏర్పడకుండా ఉండటానికి ఎంత నీరు త్రాగాలి?
చాలా మంది రోజుకు 2.5 నుండి 3 లీటర్ల నీటిని తీసుకోవాలని లక్ష్యంగా పెట్టుకోవాలి, కానీ వాతావరణం మరియు చేసే కార్యకలాపాలను బట్టి అవసరాలు మారవచ్చు.

3. శీతల పానీయాలు మూత్రపిండాల్లో రాళ్లకు హానికరమా?
అవును, చక్కెర మరియు కార్బోనేటెడ్ పానీయాలను తరచుగా తీసుకోవడం వల్ల ప్రమాదం పెరగవచ్చు.

4. జిమ్ సప్లిమెంట్ల వల్ల మూత్రపిండాల్లో రాళ్లు ఏర్పడతాయా?
అధిక ప్రోటీన్ లేదా కొన్ని సప్లిమెంట్లను సరిగ్గా తీసుకోకపోతే అవి కూడా దోహదపడవచ్చు.

5. మూత్రపిండాల్లో రాళ్ల నొప్పి ఎల్లప్పుడూ తీవ్రంగా ఉంటుందా?
ఎల్లప్పుడూ కాదు. చిన్న రాళ్లు స్వల్ప అసౌకర్యంతో బయటకు వెళ్ళవచ్చు, కానీ పెద్దవి తీవ్రమైన నొప్పిని కలిగిస్తాయి.

వైద్యులు

డా. సంజీవ్ ఎస్ టోన్షాల్

కన్సల్టెంట్ - యూరాలజీ & మూత్రపిండ మార్పిడి

నియామకం బుక్